Şehirlerarası yolcu taşımacılığı yıllardır erkek egemen bir sektör olarak bilinse de bu algıyı sahada başarıyla kıran güçlü kadınlar da var. Kâmil Koç’un Zonguldak, Kozlu, Karadeniz Ereğli ve Düzce yazıhanelerini işleten; aynı zamanda 20’nin üzerinde otobüsten oluşan bir filonun yönetimini üstlenen Kadın Doğum Uzmanı Dr. Hülya Karadeniz, sektörün dikkat çeken isimlerinden biri. Hem hekim kimliği hem de işletmeci vizyonuyla ulaşım sektöründe önemli bir rol üstlenen Karadeniz ile 8 Mart Dünya Kadınlar Günü vesilesiyle bir araya geldik. İşte erkek egemen sektörde bir kadın stratejistin hikayesi!
BU İŞ SADECE BİLET SATMAKTAN İBARET DEĞİL Şehirlerarası otobüs işletmeciliği dışarıdan bakıldığında yalnızca bilet satışından ibaret gibi görünebilir. Oysa işin mutfağı çok daha kapsamlı ve detaylıdır. Benim için bu iş, büyük bir operasyonu yönetmek anlamına geliyor. Bugün Kâmil Koç’un Kozlu, Karadeniz Ereğli, Zonguldak ve Düzce yazıhanelerinde yürüttüğümüz operasyonun içinde; araçların teknik takibinden sefer planlamalarına, personel yönetiminden finansal süreçlere kadar çok geniş bir sorumluluk alanı bulunuyor.
Şunu özellikle vurgulamak isterim: Bu sektör yalnızca bilet satıp yolcu taşımak değildir; strateji, disiplin ve planlama gerektiren ciddi bir yönetim işidir. Her gün onlarca insanın güvenli bir şekilde seyahat etmesinden sorumlusunuz ve bu sorumluluğun bilinciyle hareket etmek zorundasınız.
KADIN TİTİZLİĞİ İLE OPERASYONEL DETAYLAR DAHA SAĞLIKLI YÖNETİLİR İnsanlar otobüsleri sadece yollarda görüyor ama işin arka planında çok büyük bir organizasyon var. Bir otobüsün sefere çıkabilmesi için onlarca detayın kusursuz şekilde işlemesi gerekiyor. Benim için işletmecilik; şoförlerimizin dinlenme saatlerinden araçlarımızın en küçük teknik detayına kadar her süreci yakından takip etmek demektir. Yolcunun bindiği andan indiği ana kadar yaşadığı deneyimin her aşamasında bizim imzamız vardır.
Otobüsümüzün tekerinden, yolcunun ikramına kadar her şey bizim sorumluluğumuzdadır. Bir kadın titizliğiyle yaklaştığınızda bu detayların çok daha sağlıklı yönetildiğini düşünüyorum. Disiplinli ve sistemli çalıştığınızda hata payı da ciddi şekilde azalıyor.
BAŞTA ‘KADIN BU İŞİ YAPABİLİR Mİ?’ DİYE BAKIYORLARDI; ŞİMDİ SAYGIYLA YAKLAŞIYORLAR Sektöre ilk adım attığım dönemlerde açıkçası bazı önyargılarla karşılaştım. Terminal ortamında bir kadın yöneticiyi görmek birçok kişi için şaşırtıcıydı. “Acaba bu işin altından kalkabilir mi?” bakışlarını oldukça sık hissettiğimi söyleyebilirim ancak zaman içinde disiplinli çalışmanın ve doğru bir sistem kurmanın ne kadar önemli olduğunu herkes gördü. İşinizi ciddiyetle yaptığınızda o önyargılar yerini saygıya bırakıyor. Bugün geldiğimiz noktada ekip arkadaşlarımız, sektör temsilcileri ve yolcularımız bu düzenin farkında. Artık kadın olduğum için değil, iyi bir işletmeci olduğum için takdir görüyorum.
BİR KADIN ELİ DEĞDİĞİNDE KALİTEYİ HERKES HİSSEDİYOR Yolcularımızdan aldığımız geri dönüşler benim için çok kıymetli. Birçok yolcu özellikle şunu söylüyor: “Bir kadın eli değdiği belli oluyor.”
Otobüsün temizliğinden personelin üslubuna, hizmet kalitesinden yolcu memnuniyetine kadar birçok noktada kadın bakış açısının fark yarattığını düşünüyorum. Kadınlar detaylara daha fazla önem veriyor ve bu da hizmet kalitesine doğrudan yansıyor.
ASIL HEDEFİMİZ BÖLGEDEKİ ULAŞIM STANDARTLARINI YÜKSELTMEK Sektörde var olmanın yalnızca araç sahibi olmakla sınırlı olmadığını düşünüyorum. Bizim hedefimiz her zaman daha iyisini yapmak ve bölgedeki ulaşım standartlarını yükseltmek oldu. Bu nedenle teknolojik gelişmeleri yakından takip ediyor, filomuzu sürekli yeniliyor ve yolcu güvenliğini en üst seviyede tutacak yatırımlar yapıyoruz. Ben kendimi sadece bir otobüs sahibi olarak değil, sektöre yatırım yapan bir işletmeci olarak görüyorum.
OPERASYONUN HER NOKTASINA “KADIN ELİ” DEĞMESİ GEREKTİĞİNİ DÜŞÜNÜYORUM Yazıhane tarafında da ben olaya biraz “kadın gözüyle” bakıyorum. Bizim yazıhanelerimizde önceliğimiz temizlik ve güler yüz. Bunlar her yerde söylenir ama ben bunu “politikamız” olarak görüyorum; esnetilemez, suistimal edilemez. Ayrıca bu bakış açısı doğrultusunda kadın çalışan istihdam etmeye de özellikle özen gösteriyoruz. Bilet satış görevlilerinde, yazıhane tarafında kısacası işimizin her noktasında kadın eli olsun istiyorum. Bu bölgede farklı bir tarz yaratmak hedefimiz. Bunun dışında araç sayımızla ve güzergâhlarımızla da sahada fark yaratıyoruz.
Kadın çalışan ağırlığı konusunda da net bir hedefim var. Bu açıdan da Kamil Koç’un hedefleri ile ciddi bir uyum yakalıyoruz. Çünkü Kamil Koç sektörde kadın istihdamını desteklemek başta olmak üzere yaptığı sosyal sorumluluk projeleri ile yolcu deneyimine bakış açısı ile hemen hemen her noktada kadınları desteklemeyi görev edinmiş bir şirket. Özellikle erkek egemen olan kara yolu yolcu taşımacılığı sektöründe bu konuda da liderliği göğüsleyen bir şirket ile birlikte çalışmak benim için çok önemli. Biz de Kamil Koç’tan aldığımız ilhamla kadın hostes istihdamımızı arttırdık. Şu an dört hostesimiz kadın. Bir kadın otobüs şoförümüz var, ikincisi de yolda geliyor. Ben minimum beş kadın şoför olmasını istiyorum. Hostes kadromuzun da en az yüzde 50’sinin kadın olmasını hedefliyorum çünkü kadın eli bazı yerlerde hizmetin tonunu değiştiriyor; daha düzenli, daha nazik, daha özenli bir yaklaşım geliyor.
KADINLAR HAYATIN HER ALANINDA OLMALI 8 Mart Dünya Kadınlar Günü benim için yalnızca bir kutlama günü değil; aynı zamanda dayanışmanın ve farkındalığın günü. Kadınların ekonomik özgürlüğü ve karar mekanizmalarında daha fazla yer alması toplum için çok önemli. Kadınlar detaycıdır, sabırlıdır ve aynı anda birçok süreci yönetebilir. Bu özellikler işletmecilikte büyük bir avantaj sağlar.
Kadınlar sadece mutfakta ya da ofiste değil; terminalde de şantiyede de yönetim masasında da var olmalı çünkü biz karar mekanizmalarında olduğumuz sürece dünyanın daha düzenli ve dengeli bir yer olacağına inanıyorum. Şunu özellikle söylemek isterim: Direksiyonun başında olun ya da masanın arkasında… Önemli olan rotanızı kendinizin çizmesidir. Ve ben her zaman şuna inanırım: Hiçbir yol, bir kadının azminden daha uzun değildir.
Tüm emekçi kadınlarımızın 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü kutluyorum.